محافظت از نور

استاندارد

این بیت آخر از غزل ۴۰۵ سعدی را بسیار دوست دارم.

“به راه بادیه رفتن به از نشستن باطل

                                                                              و گر مراد نیابم، به قدر وسع بکوشم”

در ادامه می خواهم چند خطی را به پراکنده گویی و مشغولیت های ذهنی ام اختصاص دهم.

جستجو، گشتن، یافتن و دیدن نور و روشنایی به زندگی رنگ می بخشد

در اوج تیرگی و ظلمت هم می توان تشعشع نور و طلیعه آنرا پیدا کرد

کافی نیست به دنبال آن باشیم

می بایست خود نیز دست بکار شویم

درخت زندگی دستانش به سمت نور حرکت می کند

ریشه اش در اعماق تاریکی، امید را از دست نمی دهد

از درون می جوشد و می خروشد تا سر از خاک بیرون آورد

در حد امکان و توان خود محیط اطراف مان را سامان دهیم

تیرگی و سیاهی نیز بخشی از وجود ماست

آنرا بپذیریم و برای روشنی بخشیدن به آن با امید گام برداریم

بزرگترین و اثرگذارترین اقدام ها از انتخاب هایمان نشات می گیرد

قدرت اراده و انتخاب کلیدی ترین داشته ی ماست

فراموش نکنیم از آزادی و اراده خود برای گسترانیدن زیبایی استفاده کنیم

تا چه اندازه با زندگی ایده آل و دوست داشتنی خود فاصله داریم؟

سهم من در رسیدن به زندگی خواستنی و مورد انتظارم چیست؟ آیا اقدام موثری انجام داده ام؟

شکوه و شکایت، دیدن و شنیدن سختی ها و معضلات و مشکلات

تا چه اندازه در مرتفع شدن مسائل پیرامون موثر بوده؟

به جز آه کشیدن و مهر تائید زدن بر مصائب و کم کاری و اهمال کاری

طریق دیگری هست

راه صعب و سخت همت داشتن  و تلاش کردن و تنها حرکت کردن در مسیری خلاف همگان

به امید روشن نمودن مسیر برای آنان که در پی ساختن هستند

یا نشان دادن مسیر به آنان که با دیدن درخشندگی به آن مسیر رهنمون می شوند

اقدامی سخت و پرهزینه است.

راهی طولانی و مبهم و پرفراز و نشیب است

در ابتدا شاید درخشندگی مسیر چشمان ناآشنا و غرق در ظلمات را اذیت کند

به تدریج و کم کم زیبایی ها نمود می یابد و از جهتی مخالفت ها علنی می شود.

شک و تردید برای ادامه مسیر و یا بازگشت گریبانگیر می شود

این تویی که با باورها و ارزش های درونی ات

می گذری، عبور می کنی، حذف می کنی و می شویی

مطهر می کنی و عطرآگین می کنی راهت را

و این تویی که با اطمینان نر م نرمک انتخاب های جسورانه تری را نشانه می روی.

جسارت می طلبد وقتی در محاصره و تنگنا هستی و در زمین بایر ساکن شدی

به کاشتن و پروراندن بذر امید ادامه دهی و با شوق از آن محافظت کنی.

 

 

تصمیم گیری

استاندارد

کتاب تصمیم گیری نوشته ی یونا لرر را مدتی پیش مطالعه کردم. در اینجا قصد دارم به صورت مختصر و کلی در رابطه با آن نکاتی را بیان نمایم.

در این کتاب به بررسی ساختار مغز و اینکه نحوه تصمیم گیری ما به چه شکل و در کدام بخش از ساختار مغز اتفاق می افتد پرداخته شده است.

همانطور که دنیل کانمن از تفکر سیستم یک و سیستم دو نام برده است.  تفکر و تصمیم گیری در سیستم یک بر مبنای شهود و احساس افراد صورت می پذیرد که به آن تفکر سریع و تند می گوید. تصمیم گیری در سیستم دو بر اساس منطق و عقلانیت می باشد که به عنوان تفکر کند خوانده می شود.

کتاب تصمیم گیری یونا لرر در هر بخش به صورت مجزا، با بیان مصادیق و نمونه های شناخته شده، گاه در قالب داستان، به تفهیم تصمیم گیری بر مبنای احساس و یا تصمیم گیری بر مبنای عقل و خرد می پردازد. در یک فصل صرفا به مزایا و منافع تصمیم گیری بر پایه احساس و در فصلی دیگر به تصمیم گیری بر اساس عقلانیت را تشریح نموده است. در  بخش های دیگر نیز به معایب و ایراداتی که در نبود بخشی از عملکرد مغز که مربوط به احساس یا منطق می باشد پرداخته شده است.

در این کتاب به تفصیل به موضوعات مطرح شده در هر بخش به تفسیر و تجزیه و تحلیل مسائل مرتبط با تصمیم گیری های شهودی و منطقی پرداخته و هر یک از آنها را با داستان ها و شرح وقایع تفصیل نموده است و  به منابع و نمونه های موردی و تحقیقات و آزمون های علمی استناد نموده است.

بحث راجع به اینکه بالاخره تصمیم گیری شهودی بهتر است یا تصمیم گیری منطقی، جزو آن دسته است سوالات است که نمی توان با پاسخ های صفر و یکی به نتیجه دست پیدا کرد. پاسخ به چنین سوالاتی تحلیلی است و به صورت قطعی نمی توان به نتیجه رسید.

سوال مناسب تر می تواند این باشد که در چه شرایطی تصمیم گیری شهودی و در چه شرایطی تصمیم گیری منطقی می تواند راهگشا باشد و ما را سریع تر یا مناسب تر به سوی حل مسئله سوق دهد یا اینکه مسئله را در نظرمان روشن گرداند.

تصمیم گرفتن موضوعی است که حواشی و معیارهای مختلفی دارد و از جوانب متفاوت می توان آنرا بررسی نمود.

این کتاب به زبانی ساده و با بیانی روان و با جمع آوری شواهد و تحقیقات متعدد توانسته مخاطب را در فهم مطالب و پذیرش نحوه تصمیم گیری متقاعد سازد.

فکر می کنم بحث تصمیم گیری شهودی و منطقی همچون بحث مرغ و تخم مرغ باشد اینکه کدام یک در ابتدا قرار دارند و کدام بر روی کدام اثر می گذارد و کدام اثر پذیر است به سرانجام نرسد.

با این وجود تجربه و گذر زمان باعث شده بیشتر تصمیم را به سمت تصمیم سریع و شهودی سوق پیدا کند. همچون هر مهارتی می توان گذر زمان را در کسب آن و توانمندی و حرفه ای شدن در آن مهارت لحاظ نمود.

 

ذهن فعال و جستجوگر

استاندارد

هر وقت درباره ی عملکرد مغز و ساختمان آن و وظایف و کارکرد بخش های مختلف ذهن مطالعه می کنم در شگفت و حیرت می مانم.

بسیار برایم اتفاق افتاده بود که مطلبی، جمله ای، کلمه ای، فیلمی، حرفی یا سخنی را در جایی می شنیدم و مدت زمان زیادی نمی گذشت که تکه ای دیگر راجع به همان موضوع را در جای دیگر با آن روبرو می شدم. گاه هیجان زده آنرا اینگونه می دیدم که گویی تکه های پازل کنار هم چیده می شوند و هر لحظه آن موضوع و مسئله برایم واضح تر و روشن تر از قبل می شد.

با مطالعه در حوزه تفکر و تصمیم گیری و آشنایی سطحی که با عملکرد و کارکرد ساختمان مغز و فعل و انفعالات ذهنی که به دست آوردم. متوجه شدم اینها کار کائنات و اتفاقات عجیب و غریب نیست و این عملکرد طبیعی ذهن است که وقتی با یک کلمه یا مطلب یا شی و هر چیز جدید آشنا می شود گرهی در مغز ایجاد می شود و شبکه جدیدی شکل می گیرد. با فعالیت مغز و هوشیاری ذهن مطالب ثبت شده ارتباطی هر چند کوچک و کم تاثیر را با اطلاعات جدید پیدا می کنند و آنان را همچون آهن ربایی جذب می نمایند.

این جذب اطلاعات و داده ها اگر در رابطه با موضوع و دغدغه ها و نیازهایمان آن را طرح ریزی کنیم بسیار تسهیل گر و مشکل گشا در ارتباطات و حل مسائل پیش رویمان هم خواهد بود.

همانطور که در کتاب انسان خردمند نوح هراری به زیبایی توصیف نموده بود به قدری این موضوع پیچیده است که پس از گذشت زمان و البته با توجه به بی تفاوتی و عدم آگاهی ما و حتی در صورت هوشیاری و آگاهانه توجه نمودن، امکان اینکه فراموش کنیم و نتوانیم متوجه شویم که یک روندی از کجا آغاز شده است، در میانه راه قرار می گیریم و باورها و ذهنیات خود را پیگیری می نماییم. به طوری که در نهایت فراموش می کنیم که جرقه دانستن و آگاهی در رابطه با یک موضوع در کجا روشن شده است و از کجا نشات می گیرد. شاید دچار خطای اعتماد به نفس بیش از حد شویم و احساس کنیم از همان ابتدا آنرا می دانستیم.

این ماجرا برای خودم هم بسیار اتفاق افتاده و البته با توجه به اینکه تقریبا می دانم اغلب اطلاعاتم را از کدام منابع دریافت می کنم و اصولا میان این منابع هم نوعی پیوستگی و تجانس وجود دارد تا حدودی می توانم حدس می زنم که ریشه ی آن از کجا آغاز شده است.

برای نمونه فکر می کنم نام آلن تورینگ را اولین بار در روزنوشته ها شنیدم و بعد از مدتی هم مختصری در کتاب آنلاین آقا معلم “پیچیدگی و سیستم های پیچیده” و کتاب “سیری در نظریه پیچیدگی” خوانده بودم.

یک روز وقتی  با یکی از دوستان در خصوص سبک فیلم دیدن صحبت می کردیم، توضیح مختصری دادم و ایشان هم، داستان فیلمی را بازگو کردند که داستانش بسیار برایم آشنا بود.فیلم “The Imitation Game” در رابطه با آلن تورینگ را از او دریافت کردم و با کلی ذوق  به تماشای آن نشستم.

از اینکه اطلاعات را به این شکل با کمک عملکرد مثبت و سازنده ذهن که به نوعی برایم یادآور یادگیری کریستالی بود، می توانستم دنبال کنم خوشحال بودم. اغلب این ها صرفا تمرکز و حساس شدن ذهن و مغزمان بر روی موضوعات آشنا و ثبت شده ای است که هر لحظه ما را به سمت کاهش ابهام و واضح نمودن و شفافیت تصاویر و فهم عمیق تر معنا و مفهوم دنیای اطراف هدایت می کند.